Ζει ο Μέγας Αλέξανδρος;

Ζει ο Μέγας Αλέξανδρος;

Ο θρύλος της γοργόνας, που όλο αγωνία, ρωτά τους περαστικούς ναύτες, αν ζει ο βασιλιάς Αλέξανδρος, θα ταίριαζε και για την τύχη της ομώνυμης αθλητικής ομάδας της Μεσωρόπης. Σήμερα δεν υπάρχει πια, μέχρι όμως πριν λίγα χρόνια μας κατέβαζε τις Κυριακές στο γήπεδο νέους, γέρους και παιδιά για να υποστηρίξουμε την προσπάθειά της στο καβαλιώτικο ερασιτεχνικό πρωτάθλημα των τοπικών συλλόγων. Τότε οι Κυριακές αποκτούσαν άλλο νόημα για μας. Βλέπετε ως παιδιά μας άρεσαν τα ομαδικά αθλήματα. Το ραντεβού μας δινόταν μισή ώρα πριν την έναρξη του αγώνα στο Μεσοχώρι. Κατεβαίναμε με τα πόδια στο γήπεδο και παίρναμε τη θέση μας στην εξέδρα δίπλα σε άλλους φιλάθλους γεμάτοι ενθουσιασμό για το παιχνίδι. Μια καλή ευκαιρία ή ακόμα καλύτερα ένα γκολ ενεργοποιούσε όλο το φίλαθλο κοινό και το σύνθημα «Μέγας Αλέξανδρος πάσα, πάσα γκολ», συνοδευόμενο από το ρυθμικό χτύπο του τυμπάνου της μουσικής μπάντας του χωριού, εμψύχωνε τους παίκτες. Άλλοτε πάλι η κακή απόδοση της ομάδας προκαλούσε γκρίνια και κάποιες φορές –ευτυχώς λίγες- μερικοί θερμόαιμοι, τα έβαζαν με τους παίκτες ή το διαιτητή κι αμαύρωναν την καθαρότητα του αθλητικού πνεύματος. Η σύνθεση της ομάδας άλλαζε χρόνο με το χρόνο, καθώς  οι παλαιότεροι έδιναν τα σκήπτρα στους νέους. Έτσι σχεδόν όλοι οι άνδρες μεταξύ 30-85 σήμερα, ήταν κάποτε μέλη του έμψυχου δυναμικού του Μέγα Αλέξανδρου. Υπήρξαν εποχές που η πορεία της ομάδας ήταν τόσο ένδοξη που καλυπτόταν από τα τοπικά κανάλια.

 Η παρέα μας είχε συνήθεια να παρακολουθεί τον αγώνα καταναλώνοντας ηλιόσπορο, που το αγοράζαμε από τον Κόλια, λίγο πριν τον αγώνα. Και φυσικά στο τέλος του αγώνα ένα «βρώμικο» από την καντίνα, που ήταν στημένη έξω από το γήπεδο, ήταν απαραίτητο. Προσωπικά πάντα είχα στο λαιμό το κασκόλ της αγαπημένης μας ομάδας και μια γαλανόλευκη σημαία σύμφωνη με τα χρώματα της  και δεν έχανα καμία εντός έδρας αναμέτρηση.

Το λυπηρό είναι ότι η ομάδα δεν υπάρχει πια και το γήπεδο μαρτυρά την εγκατάλειψη. Μόνο κάθε Μεγάλη Παρασκευή αποκτά την χαμένη του αίγλη, για λίγο στον καθιερωμένο αγώνα παλαίμαχων και νέων. Δεν ξέρω με ποιο τρόπο θα μπορούσε να ξαναζωντανέψει η ομάδα, αλλά νομίζω σήμερα τα νέα παιδιά έχουν μεγαλύτερη ανάγκη τον αθλητισμό, μήπως  ξεκολλήσουν από τις οθόνες των κινητών. Μέχρι να βρεθεί ο τρόπος το ερώτημα θα είναι το ίδιο « Άραγε, ζει ο Μέγας Αλέξανδρος;»

Μάης, ο δραπέτης

Ο Μάης, ο δραπέτης μήνας της Άνοιξης στολίζει τη Μεσωρόπη με το πράσινο πέπλο του και καλεί τους λάτρεις της φύσης να τον πιάσουν. Η παράδοση θέλει το στεφάνι της πρωτομαγιάς στο χωριό μας να μην έχει παπαρούνες κι
άλλα λουλούδια του αγρού αλλά γαλατσίδες, που φέρνουν ευφορία και βοηθούν εγκύους γυναίκες και ζώα να κατεβάσουν γάλα για να θρέψουν τα μικρά τους.

25η Μαρτίου στη Μεσωρόπη

25^η Μαρτίου στη Μεσωρόπη

 

25 του Μαρτιού
γραμμένη στα ουράνια
γι' αυτό κι εγώ στολίστηκα
με τόση περηφάνια.
 

Και φόρεσα της λευτεριάς
τα ρούχα τα γραμμένα
σημάδια της ελευθεριάς
καθάρια τιμημένα.

 

Για χρόνια αυτό ήταν το ποίημα που με ξυπνούσε ανήμερα της εθνικής μας επετείου, βγαλμένο από τα χείλη του πατέρα μου, τιμής ένεκεν των παιδικών του χρόνων. Κάπως έτσι εντυπώθηκε αρχικά στην παιδική μου ψυχή το νόημα της γιορτής. Έτσι, χαρούμενη και περήφανη φορούσα τη χειροποίητη στολή της Σουλιωτοπούλας και κατέβαινα στο σχολείο, πιστή στο ραντεβού για τη μεγάλη μέρα. Εκεί στο προαύλιο του σχολείου συγκεντρωνόμασταν όλοι και δεν υπήρχε περίπτωση να λείπει κανείς, γιατί θεωρούσαμε χρέος μας να τιμήσουμε τους ήρωες που θυσιάστηκαν για την πατρίδα και τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου.

Φαντάζομαι ότι όσοι είστε γεννημένοι μέχρι το 1980, θα θυμάστε ότι οι προετοιμασίες για τη γιορτή άρχιζαν τουλάχιστον μια βδομάδα πριν κι ήταν καθήκον των μαθητών να στολίσουν το σχολείο με τα σημαιάκια, τα πορτρέτα των ηρώων του ’21, τα τσολιαδάκια και τις σχετικές αφίσες, που ήταν φυλαγμένα στη ντουλάπα του γραφείου. Την παραμονή φτιάχναμε μόνοι μας τα στεφάνια για το μνημείο των ηρώων, από δάφνες και κληματσίδες , που φέρναμε από τα σπίτια μας. Φυσικά, όλες αυτές οι δουλειές γίνονταν, καθώς ψάλλαμε τον εθνικό ύμνο και τραγουδούσαμε άλλα επίκαιρα τραγούδια.

Ανήμερα, μετά τη δοξολογία στην εκκλησία του Αγίου Γεωργίου, παρελαύναμε καμαρωτοί υπό τους ήχους της φιλαρμονικής της Μεσωρόπης μπροστά από τους χωριανούς, που συγκεντρώνονταν σε διάφορα σημεία της διαδρομής για να μας ενθαρρύνουν με το ζεστό τους χειροκρότημα. Η παρέλαση κατέληγε αρχικά στο Ηρώον, όπου μετά την κατάθεση στεφάνων, απαγγέλαμε τα ποιήματά μας γεμάτοι περηφάνια κι αργότερα στην αίθουσα εκδηλώσεων δίπλα στο σχολείο. Πολλές φορές, η εκδήλωση περιελάμβανε τραγούδια και δημοτικούς χορούς.

Αυτό που έχει σημασία είναι ότι νιώθαμε μέσα μας την αξία της θυσίας των προγόνων μας, κάτι που εμένα προσωπικά συνέχισε να μου προκαλεί  ρίγη συγκίνησης. Μάλιστα, αργότερα στα γυμνασιακά και λυκειακά χρόνια δεν υπήρχε περίπτωση να μην έχω ενεργή συμμετοχή στις γιορτές και τις παρελάσεις. Κάτι που αποτελούσε καθαρά  συνειδητή επιλογή για το χρέος απέναντι στους ήρωες κι όχι ανάγκη για προσωπική προβολή.

                Σήμερα, μετά από τόσα χρόνια ξύπνησα μουρμουρίζοντας το ποίημα του πατέρα μου κι επειδή δεν είμαι σε ηλικία που μπορώ να παρελαύνω για την τιμή και τη δόξα των προγόνων μας, είπα να θυμηθώ τα παλιά μέσα από αυτό το άρθρο.

Ζήτω η Ελλάδα!!!

Χριστούγεννα στη Μεσωρόπη

Χριστούγεννα στο χωριό

                Οι περισσότεροι από μας έχουν συνδέσει το χωριό περισσότερο με το Πάσχα και λιγότερο με τα Χριστούγεννα. Λίγο ο χειμωνιάτικος καιρός που επηρεάζει την διάθεση, λίγο η έλλειψη κινήτρου, καθώς οι παππούδες και οι γιαγιάδες δε ζουν πια για ν’ ανοίξουν το φιλόξενο σπιτικό τους, κάνουν απρόθυμους τους μεσωροπιανούς να περάσουν τις γιορτές στο χωριό. Έχετε σκεφτεί  τι χάνετε; Για διαβάστε παρακάτω και να δούμε θα συμφωνήσετε;

Πρώτα απ’όλα χάνετε την κατανυκτική ατμόσφαιρα της εκκλησιάς το πρωί των Χριστουγέννων πολύ πριν φέξει η μέρα, που μαζεύει όλος τους συντοπίτες. Τι αξία έχει  το "χρόνια πολλά" βγαλμένο από οικείους και αγαπημένους ανθρώπους στο σχόλασμα;

Έπειτα, χάνετε το στολισμένο χωριάτικο σπίτι με το τζάκι ή την ξυλόσομπα που καίει ζωηρά, ακόμα καλύτερα αν υπάρχουν πάνω φλούδες μανταρινιού, αλλά και το μεσημεριανό οικογενειακό τραπέζι. Το ξεχωριστό αυτό τραπέζι στρωμένο με το άσπρο κοφτό τραπεζομάντιλο της γιαγιάς και φορτωμένο με χωριάτικα καλούδια, ντόπια κρέατα, μαρούλι και λάχανο σαλάτα από τον μπαξέ, κρασί από το κελάρι του γείτονα και για επιδόρπιο χασλαμά και ψητά κάστανα.(Αλήθεια, τη γυάλινη κανάτα γεμάτη νερό με το πετσετάκι πάνω, τη θυμάστε; Τέλος, το κόψιμο του χριστόψωμου και τον τυχερό της οικογένειας.

Το απογευματάκι ακολουθεί η βόλτα στο χωριό, που είναι τόσο διαφορετική από εκείνη τη καλοκαιρινή. Περπάτημα στα σοκάκια κι απόλαυση μιας απόκοσμης ησυχίας με μόνο μάρτυρα της ανθρώπινης παρουσίας, τον καπνό από τις καμινάδες μερικών σπιτιών. Οι πιο τολμηροί ίσως φτάσουν και μέχρι το Νιβριό ή τον Κλωθώρη, όπου το χειμωνιάτικο τοπίο με το γυμνά πλατάνια κι τα ορμητικά νερά είναι εκτός από φοβιστικό άκρως σαγηνευτικό…

Καλά Χριστούγεννα!!!

Αν έλειπε η Μεσωρόπη…

 Αν έλειπε η Μεσωρόπη…

Με αφορμή τη χθεσινή πυκνή ομίχλη που σχεδόν εξαφάνισε το χωριό, μου γεννήθηκε η απορία τι θα ήμασταν, αν δεν υπήρχε η Μεσωρόπη.  Αλήθεια, έχετε σκεφτεί ποτέ πώς θα ήταν η ζωή μας  χωρίς το αγαπημένο μας χωριό;

Καταρχάς, δε θα είχαμε το πιο βασικό κομμάτι, τη φύση με τα νερά, τους καταρράκτες, τα πλατάνια, ούτε Νιβριό να δροσιζόμαστε το καλοκαίρι ούτε Κλωθώρη να τρέχουμε το χειμώνα να δούμε πόσο νερό κατέβασε κι αν «βαζουμαχεί». Δε θα είχαμε Πλατανούδ’ και Καταφύγιο να απολαμβάνουμε την ομορφιά τους, όταν το χιόνι τα σκεπάζει.

Έπειτα, δε θα είχαμε Καστανιές, Μεσοχώρι και Κόλια να συναντάμε τους φίλους μας και να πίνουμε το «καφεδούδ’» και να «χάφτουμε τα μεζεδούδια μας». Δε θα είχαμε στενά σοκάκια να κάνουμε βόλτες και να ανταλλάσσουμε τις καλημέρες και τις καλησπέρες μας. Δε θα είχαμε εκκλησιές και ξωκλήσια να τονώνουν τη θρησκευτική μας πίστη, πιστά στην παράδοση. Βέβαια, δε θα είχαμε και μάτια να μας παρακολουθούν πίσω από τις κλειστές κουρτίνες και τις κλειδαρότρυπες και στόματα να ψιθυρίζουν πίσω από τις γυρισμένες πλάτες μας, σχολιάζοντας τη κάθε μας κίνηση. Αλλά δε θα είχαμε κι αυτό το φιλότιμο του μεσωροπιανού, ο οποίος αφού ικανοποιήσει την περιέργειά του για το ποιος είναι ο ξένος που πάτησε το πόδι του στο χωριό του, σπεύδει να τον περιποιηθεί και να τον εξυπηρετήσει όσο καλύτερα μπορεί.

Ακόμη, δε θα είχαμε σπίτια αρχοντικά να μας θυμίζουν την παλιά εκείνη αίγλη του χωριού. Δε θα είχαμε τις αναμνήσεις μας από τα παιδικά μας χρόνια να συνοδεύουν τις συζητήσεις μας. Δε θα είχαμε αυτή την υπέροχη ντοπιολαλιά να μας θυμίζει την κοινή καταγωγή μας, κάθε φορά που την ακούμε να μιλιέται από κάποιον δικό μας.

Τέλος, δε θα είχαμε το βασικότερο, ένα κοινό σημείο αναφοράς, στο οποίο να επιστρέφουν όσοι μένουν μακριά με νοσταλγία και να συναντούν εμάς, που επιλέξαμε να ζήσουμε σ’ αυτόν τον προικισμένο τόπο όχι επειδή γεννηθήκαμε εδώ, αλλά επειδή τον αγαπάμε πραγματικά και μας αρέσει.

Οπότε ευτυχώς το δημοφιλές «άφανοι οι μεσωροπιανοί, άφανη κι η Μεσωρόπη» ισχύει μόνο προσωρινά λόγω αντάρας και καταχνιάς…

                                

Οι καμπάνες του χωριού μου

Οι καμπάνες του χωριού μου

Φαντάζομαι, γνωρίζετε το παιδικό τραγουδάκι:

« Η καμπάνα του χωριού μας,

Την ακούτε παιδιά.

Τι γλυκά σημαίνει,

Τι γλυκά σημαίνει,

Ντιν, νταν, ντον

Ντιν, νταν, ντον.»

Πόσοι όμως έχετε αντιληφθεί το σημαντικό ρόλο που παίζει η καμπάνα στην καθημερινή ζωή ενός χωριού; Έχετε σκεφτεί ότι χτυπά κι καθορίζει την πορεία της μέρας μας; Χτυπά το πρωί για τον όρθρο και μας ξυπνά γλυκά για να καλημερίσουμε τον κόσμο, χτυπά το απόγευμα για να μας θυμίσει να κάνουμε το σταυρό μας και να ευχαριστήσουμε τον Θεό, που βράδιασε και σήμερα. Είναι κάτι αντίστοιχο με την καλημέρα και την καλησπέρα που ανταλλάσσουμε, όταν συναντιόμαστε στα σοκάκια του χωριού. Και βέβαια, χτυπάει στις γιορτές για να μας καλέσει να χαρούμε, αλλά χτυπάει και στις λύπες για να αποχαιρετήσουμε έναν συγχωριανό μας.

                Όσον αφορά τη Μεσωρόπη νομίζω ότι το χτύπημα της καμπάνας ανέκαθεν υπενθύμιζε το έντονο θρησκευτικό αίσθημα του χωριού κι αποτελεί ακόμη και σήμερα παράδοση. Υπάρχουν άνθρωποι που έχουν επιφορτιστεί με το καθήκον να χτυπούν καθημερινά την καμπάνα των δύο κεντρικών ναών. Υπάρχουν όμως κι οι καμπάνες στα ξωκλήσια, που η παράδοση θέλει ο διαβάτης να τις χτυπά κάθε φορά που τα επισκέπτεται για να δηλώσει την παρουσία του στο σπίτι των προσφιλών αγίων μας. Ο Προφήτης Ηλίας, η Αγία Κυριακή, ο Άγιος Αθανάσιος, ο Άγιος Δημήτριος, η Αγία Μαρίνα κι ο Άγιος Γεώργιος στον κάμπο, που είναι λίγο πιο αδικημένος, γιατί ο ήχος της καμπάνας του δε φτάνει μέχρι το χωριό είναι σα να χαίρονται κάθε φορά που κάποιος από μας τους θυμάται και χτυπά την καμπάνα τους. Τώρα, μάλιστα που είναι χειμώνας κι οι επισκέψεις μας είναι πιο σπάνιες, νομίζω ότι θα αισθάνονται λίγο παραμελημένοι οι φίλοι μας, καθώς θα περιμένουν κάποιο χέρι να χτυπήσει την καμπάνα τους. Μα, τι αγαλλίαση θα νιώθουν, όταν έρχεται η Άνοιξη και τα χτυπήματα της καμπάνας πληθαίνουν σταδιακά.  Είναι μια τελετουργία και μια μυστική συμφωνία των μεσωροπιανών, θα έλεγα, αυτή η κωδωνοκρουσία, που όσα χρόνια κι αν περάσουν θα την τηρούν ευλαβικά.  

Σε λίγες μέρες θα χτυπήσουν χαρμόσυνα οι καμπάνες για την έλευση του Θεανθρώπου και θα μας καλέσουν να χαρούμε όλοι μαζί, αγαπημένοι κι ενωμένοι για άλλη μια χρονιά. Τότε, ίσως θυμηθείτε τα λόγια μου για την αξία του ήχου της καμπάνας του χωριού…

Καλές γιορτές…

Μεσωρόπη σαν ζωγραφιά...

Όταν οι φωτογραφίες γίνονται ζωγραφιές, τότε η ζωή μοιάζει με παραμύθι και το χωριό με όνειρο...